Ból kostno-stawowy to częsty towarzysz seniorów. Szacuje się, że odczuwa go ok. 60% osób po 65. roku życia. Najczęściej wynika on ze schorzeń narządu ruchu, dotyczy więc głównie kości i stawów. Jakie są przyczyny bólu w podeszłym wieku? I co można zastosować, żeby go złagodzić?
Jakie schorzenia mogą wywołać ból kostno-stawowy?
Najczęstszą przyczyną bólu układu szkieletowego jest choroba zwyrodnieniowa stawów. Ma ona podłoże zapalne i może wynikać z wielu czynników, np. wieloletniej pracy w nieodpowiedniej pozycji ciała, która prowadzi do nadmiernego obciążenia stawów. Zwyrodnienie często rozwija się również w wyniku wad postawy oraz innych schorzeń, np. cukrzycy, otyłości czy niedoczynności tarczycy.
Choroba zwyrodnieniowa stawów przez wiele lat rozwija się bez żadnych objawów. Czasem dotyka także osób młodych, np. sportowców obciążonych forsownymi treningami. Jednak najczęściej dolegliwości bólowe pojawiają się u seniorów – zwyrodnienie występuje niemal u każdej osoby po 65. roku życia[1].
Pozostałe potencjalne przyczyny bólu kości i stawów to:
- stany zapalne stawów wynikające z innych przyczyn, np. chorób autoimmunologicznych, infekcji bakteryjnych czy wirusowych,
- osteoporoza, która znacznie zwiększa ryzyko złamań kości i towarzyszącego im bólu,
- przeciążenia i urazy stawów,
- nowotwory układu ruchu,
- zespoły bólowe, np. fibromialgia,
- inne choroby, np. dna moczanowa.
Jak złagodzić ból kostno-stawowy?
U osób starszych bóle kostno-stawowe mają zazwyczaj charakter przewlekły, ich leczenie powinno się więc odbywać pod kontrolą lekarza. Bez recepty dostępne są preparaty przeciwbólowe i przeciwzapalne do stosowania doraźnego. Hamują one aktywność enzymów produkujących prostaglandyny, czyli cząsteczki odpowiadające za rozwój i podtrzymywanie stanu zapalnego oraz dolegliwości bólowych.

Ból kostno-stawowy u seniora potrafi być irytujący.
Tabletka przeciwbólowa o takim działaniu może zawierać np. deksketoprofen, który łagodzi ból o nasileniu lekkim do umiarkowanego. Substancja ta charakteryzuje się niewielkim ryzykiem działań niepożądanych, także tych ze strony przewodu pokarmowego. Dzięki temu może być stosowana nawet u osób starszych, które mają wrażliwy, skłonny do podrażnień żołądek[2].
Domowe sposoby na ból stawów i kości
Działanie leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych mogą wspomóc także domowe sposoby, np. okłady. Korzystne działanie wykazują zarówno zimne, które zmniejszają dopływ krwi do miejsca objętego bólem, jak i te ciepłe, które rozluźniają mięśnie oraz łagodzą sztywność stawów.
Warto zadbać również o regularną aktywność fizyczną, która wzmacnia mięśnie w okolicach stawów, a także poprawia ich ruchomość i elastyczność. Rodzaj i intensywność ćwiczeń powinien dobrać fizjoterapeuta, który weźmie pod uwagę kondycję i ogólny stan zdrowia pacjenta.
Równie ważna jest też zdrowa, zbilansowana dieta, która u osób z nadwagą i otyłością może pomóc pozbyć się nadmiarowych kilogramów, a przez to odciążyć kości i stawy. Nie powinno zabraknąć w niej produktów o właściwościach przeciwzapalnych, np. ryb, które są źródłem kwasów omega-3, a także przypraw, takich jak kurkuma czy imbir.
Zmian zwyrodnieniowych nie da się cofnąć, można jednak znacznie złagodzić towarzyszący im ból. Jeśli jest on przewlekły, warto skonsultować go z lekarzem oraz fizjoterapeutą. Odpowiednio dobrana terapia może znacznie poprawić komfort życia.
[1] Osiecka, A., Matuszewska-Zbrońska, H., Drzastwa, W. J., Bujak-Rosenbeiger, E., & Mizgała, E. (2017). Choroba zwyrodnieniowa stawów w praktyce lekarza rodzinnego. Annales Academiae Medicae Silesiensis,71:407-417.
[2] Woroń, J., & Wordliczek, J. (2017). Połączenie tramadolu z deksketoprofenem w praktyce klinicznej: postęp w leczeniu bólu. Lekarz POZ, 3(1): 61-67.
Zobacz: Zdrowie i Choroby
Artykuł może zawierać linki do stron i treści od Partnerów, Sponsorów dzięki którym portal jest bezpłatny.

